Hoe je door Epigenetica weer controle neemt over je gezondheid
04 december 2020 

Hoe je door Epigenetica weer controle neemt over je gezondheid

Waar we er vroeger vanuit gingen dat de genen van je ouders doorslaggevend waren in jouw risico om ziek te worden, weten we nu gelukkig beter. Zelfs al hebben je oom en tante diabetes type II, je opa heeft hartklachten, en de rest van de familie hoge bloeddruk, dan nog wil dit niet zeggen dat jij ook last krijgt van hart- en vaatziekten puur omdat je vergelijkbaar DNA hebt. Het klopt dat de kans weliswaar groter kan zijn dat jij deze klachten ook ontwikkelt. Maar, het is te makkelijk om te zeggen dat deze ziekten “nou eenmaal in de familie zitten”. De reden dat jij meer controle over het verloop van jouw gezondheid hebt dan je zelf denkt, vind je niet in je DNA, maar er bovenop. We hebben het hier namelijk over je Epigenetica.

Epigentica betekent letterlijk bovenop (epi-) je genen (genetica). Dit houdt in dat er naast het DNA en de genen die je erft,  er nog iets is wat de eigenschappen van dit erfelijk materiaal controleert.

DNA: de blauwdruk van het leven

Je kunt je DNA zien als de blauwdruk van jouw leven. In deze genetische code ligt alle informatie opgeslagen die jouw lichaam nodig heeft om te kunnen bestaan. Denk hierbij aan informatie om bouwstoffen te produceren, informatie om signalen te versturen, informatie om je immuunsysteem te coördineren en ga zo maar door. Jouw DNA is een mengsel van het erfelijk materiaal van je ouders. Dus als je nèt een stukje “ongunstig” DNA erft, kun je hier inderdaad weinig aan doen. Gelukkig is dit het moment waarop epigenetica om de hoek komt kijken.

Wat Epigenetica voor jou betekent

Waar je DNA en je genen vanaf geboorte vastliggen, is epigenetica flexibel en dynamisch. Op deze manier kan de epigenetische informatie op je DNA van aard veranderen. Dit heeft op zijn beurt weer consequenties voor de expressie van de betreffende genen. Epigenetica werkt als een soort aan/uit schakelaar op je genoom. Op deze manier is er een controlesysteem dat bepaalt of je genen wel of niet tot expressie komen. Goed nieuws, op dit controlesysteem heb jij wel wel degelijk invloed.

Je hebt geen invloed op het DNA en de genen die je van je voorouders krijgt. Wel heb je door epigenetica invloed op de manier waarop deze genen tot expressie komen.

Hoe jij je genexpressie controleert aan de hand van de door jou gekozen signalen

Je vraagt je nu vast af hoe jij op jouw beurt weer invloed kunt uitoefenen op je epigenetica. De biologische mechanismen waarmee de expressie van je genen worden beïnvloed, zijn ongelofelijk complex. Hierdoor zijn er ook honderden externe signalen te bedenken die jouw genen aan of juist uit schakelen. De vraag is: Hoe weet je welke signalen een positief en welke juist een negatief effect hebben op je genexpressie?

We kunnen hier uren over discussiëren, maar laten we het simpel houden. Je kunt er vanuit gaan dat elk signaal dat terug te leiden is naar de basisbehoefte en de natuur van de mens een positief signaal is. Laten we een paar voorbeelden behandelen.

Positieve signalen:

  • Hoge kwaliteit, onbewerkte, natuurlijke voeding en bijbehorende nutriënten.
  • Voldoende lengte en diepte van je nachtrust
  • Schone lucht
  • Gevarieerde vormen van lichaamsbeweging
  • Positieve gedachten, het gevoel dat je ertoe doet en het ervaren van liefde
  • In symbiose leven met je microbioom
  • Sociale interactie

Negatieve signalen:

  • Bewerkt en synthetische voeding
  • Inademen van verontreinigde lucht of rook
  • Inactiviteit of een sedentaire leefstijl
  • Negatieve gedachten of omgevingsinvloeden
  • Gebrek aan nachtrust
  • Chronische stress

Zo zijn er nog meer negatieve en positieve signalen te bedenken. Iedereen wordt blootgesteld aan zijn specifieke patroon van signalen. De kunst is om binnen jouw patroon aan signalen te zorgen voor een optimale balans, waarbij jouw positieve signalen het winnen van de negatieve.

Vervang de negatieve signalen door positieve signalen

Het is mogelijk om vandaag nog jouw genexpressie op een gunstige manier te veranderen. Hiervoor hoef je alleen maar na te gaan welke negatieve signalen je om kunt zetten naar positieve signalen.

Voorbeelden:

  1. Je hebt een negatief zelfbeeld en te hoge verwachtingen van jezelf. Zoek een manier om deze negatieve gedachten om te zetten naar positieve gedachten. Denk hierbij aan vaste momenten waarop je gebruik maakt van visualisatie of dankbaarheid meditatie. Als je dit consistent doet zal de hele chemie van je brein veranderen.
  2. Je krijgt weinig energie van je lichaam, waardoor je veel moe en futloos bent. Zorg dan dat je jouw lichaam van de juiste energiebronnen voorziet. Denk hierbij aan natuurlijke of biologische producten, zonder plantaardige oliën, geraffineerde suikers of chemische toevoegingen. Als je jouw lichaam goede brandstof geeft, krijg je hier vanzelf energie voor terug.
  3. Je beweegt nauwelijks, omdat je hier weinig tijd voor hebt en er tegenop ziet. Zorg dan dat je begint met kleine, maar hoge kwaliteit workouts. Hierdoor kan je lichaam wennen aan activiteit en krijg je vanzelf meer energie om er schepjes bovenop te doen.

Dit zijn een aantal concrete voorbeelden. In praktijk kan de situatie minder eenvoudig zijn.

Ken je signalen

Het omzetten van negatieve naar positieve signalen klinkt makkelijker dan dat het soms is. Voordat je deze regel kunt toepassen, moet je eerst in beeld krijgen wat jouw specifieke negatieve signalen zijn. Daarnaast moet je erachter komen door welke positieve signalen je deze kan vervangen. Iedereen weet best dat het niet gezond is om de hele dag achter je laptop te zitten en dat je minstens 1 a 2 keer per dag stevig wilt bewegen. Het wordt lastiger als je niet precies weet wat de negatieve signalen zijn die jij aan je lichaam geeft.

Uiteraard gaan we hier diep op in tijdens het Transformatie Programma. Onze Guides kunnen je helpen jouw valkuilen te ontdekken en belangrijker nog: ze helpen je de negatieve signalen om te zetten in het passende positieve signaal.

Over de schrijver
Als Health Guide bij IkiHealth is het mijn doel je kennis te laten maken met de kracht van jouw eigen lichaam. Dit immens complexe systeem is gemaakt om de grootste vormen van stress te doorstaan en er hierna ook nog eens sterker uit te komen. Sluit jij je aan bij onze reis op weg naar een geoptimaliseerde leefstijl en duurzame gezondheid?
Reactie plaatsen
arrow_drop_up arrow_drop_down